An toàn & tiết kiệm điện

Từ áp lực phụ tải đến yêu cầu thay đổi nhận thức

Những năm gần đây, cùng với tốc độ đô thị hóa, phát triển công nghiệp, du lịch và sản xuất nông nghiệp công nghệ cao, nhu cầu sử dụng điện tại nhiều địa phương của Lâm Đồng tăng nhanh. Áp lực lên hệ thống điện không chỉ đến từ sản lượng tiêu thụ ngày càng lớn mà còn đến từ thói quen sử dụng điện thiếu an toàn, thiếu tiết kiệm trong một bộ phận người dân. Trong bối cảnh đó, việc tuyên truyền sử dụng điện hiệu quả được ngành điện xác định không thể dừng ở các khẩu hiệu đơn thuần, mà cần bắt đầu từ thay đổi nhận thức và hành vi xã hội.

Theo kế hoạch năm 2026, Công ty Điện lực Lâm Đồng phối hợp cùng Hội Điện lực miền Nam tổ chức 6 lớp tập huấn tại Gia Nghĩa, Đức Trọng và Bắc Bình với khoảng 600 học viên tham gia. Đối tượng không chỉ là cán bộ đoàn thể, lực lượng nòng cốt tại địa phương mà còn có giáo viên và học sinh các trường THPT, THCS. Điểm đáng chú ý là chương trình không đi theo lối tuyên truyền khô cứng mà tập trung vào các tình huống thực tế như kỹ năng phòng tránh tai nạn điện, cách sử dụng thiết bị điện hiệu quả, giải pháp tiết kiệm điện trong trường học và gia đình cũng như ý nghĩa của tiết kiệm điện đối với phát triển bền vững.

Nhân viên Điện lực Gia Nghĩa phát tờ rơi tuyên truyền tiết kiệm điện cho học sinh trên địa bàn

Ông Nguyễn Hữu Trình, Trưởng Điện lực Gia Nghĩa cho biết “Điều ngành điện hướng tới không chỉ là giảm sản lượng điện tiêu thụ mà quan trọng hơn là hình thành ý thức sử dụng điện văn minh trong xã hội. Điện ngày nay gắn với mọi hoạt động đời sống và sản xuất. Nếu người dân có kiến thức đúng về an toàn điện, về sử dụng điện tiết kiệm thì không chỉ giảm nguy cơ tai nạn mà còn góp phần giảm áp lực cho hệ thống điện quốc gia. Chúng tôi xem đây là một nhiệm vụ xã hội của ngành điện. Học sinh là đối tượng đặc biệt quan trọng bởi khả năng lan tỏa mạnh mẽ đến gia đình và cộng đồng. Một học sinh hiểu về tiết kiệm điện có thể tác động đến cả một gia đình thay đổi thói quen sử dụng điện mỗi ngày”.

Đưa tiết kiệm điện thành một phần giáo dục công dân

Không phải ngẫu nhiên mà ngành điện lựa chọn trường học là một trong những điểm trọng tâm của chương trình. Trong thời đại số, học sinh tiếp xúc với thiết bị điện tử gần như liên tục. Từ điện thoại, máy tính, điều hòa đến các thiết bị học tập thông minh, điện năng đã trở thành một phần không thể tách rời trong đời sống học đường. Tuy nhiên, đi cùng sự tiện nghi đó là nguy cơ mất an toàn điện và thói quen sử dụng điện lãng phí nếu thiếu định hướng từ sớm.

Tuyên truyền tiết kiệm điện cho học sinh

Bà Phạm Thị Hải, Hiệu trưởng Trường THPT Gia Nghĩa đánh giá, “Chương trình của ngành điện không đơn thuần là một buổi ngoại khóa mà đang bổ sung khoảng trống kỹ năng sống cho học sinh. Các em hiện nay sử dụng thiết bị điện rất nhiều nhưng không phải em nào cũng hiểu đầy đủ về an toàn điện hay ý nghĩa của tiết kiệm năng lượng. Điều quan trọng là chương trình giúp học sinh nhận ra rằng tiết kiệm điện không phải chuyện lớn lao mà bắt đầu từ những hành động rất nhỏ như tắt thiết bị khi không sử dụng, sử dụng điều hòa hợp lý hay tránh các nguy cơ mất an toàn điện trong gia đình”. Theo bà, việc giáo dục ý thức tiết kiệm điện trong trường học còn góp phần hình thành trách nhiệm công dân đối với môi trường và tài nguyên quốc gia.

Cùng chung quan điểm trên, bà Phạm Thị Hải Yến, Hiệu trưởng Trường THPT Chu Văn An cho rằng, bài toán năng lượng trong tương lai sẽ không thể giải quyết chỉ bằng đầu tư nguồn điện mà cần sự tham gia của toàn xã hội. “Tiết kiệm điện thực chất là tiết kiệm tài nguyên quốc gia. Khi học sinh hiểu được điều đó, các em sẽ hình thành ý thức sống trách nhiệm hơn với cộng đồng. Đây cũng là nền tảng để xây dựng thế hệ công dân xanh trong tương lai” bà Yến nhấn mạnh.

Điều đáng ghi nhận trong chương trình lần này không chỉ nằm ở quy mô tổ chức mà còn ở cách ngành điện chuyển vai trò từ “đơn vị cung cấp dịch vụ” sang “đơn vị đồng hành xã hội”. Đằng sau mỗi lớp tập huấn là sự phối hợp chặt chẽ giữa ngành điện với chính quyền địa phương, nhà trường, đoàn thể và cộng đồng dân cư. Các chuyên gia của Hội Điện lực miền Nam trực tiếp tham gia giảng dạy; tài liệu được biên soạn theo hướng dễ hiểu, thực tiễn và phù hợp với từng nhóm đối tượng.

Các em học sinh hào hứng với hoạt động ngoại khóa về tiết kiệm điện

Đặc biệt, sau mỗi khóa học, các học viên được kỳ vọng trở thành những “tuyên truyền viên cộng đồng” về sử dụng điện an toàn tiết kiệm. Đây được xem là giải pháp lâu dài nhằm lan tỏa nhận thức xã hội thay vì chỉ tác động ngắn hạn.

Từ những lớp học nhỏ ở địa phương, ngành điện đang âm thầm gieo vào cộng đồng một nhận thức mới điện không phải nguồn tài nguyên vô tận và tiết kiệm điện không chỉ để giảm hóa đơn tiền điện mà còn là trách nhiệm với tương lai. Có thể, những thay đổi bắt đầu từ việc tắt bớt một bóng đèn, sử dụng điều hòa hợp lý hay nhắc nhau rút phích cắm sau khi dùng. Nhưng chính từ những hành động nhỏ ấy, một “văn hóa tiết kiệm điện” đang dần hình thành, bền bỉ, thực chất và giàu ý nghĩa xã hội.